De expatcurve – de naakte waarheid deel 2

Geen reacties

Eind januari schreef ik een blog over de expatcurve. Ik beschreef de fases die je doormaakt na een verhuizing naar het buitenland, aangevuld met mijn persoonlijke ervaringen in Frankrijk. Het was zo interessant om te zien hoe mijn eigen ervaringen in deze curve pasten dat ik benieuwd raakte naar de ervaringen van anderen. Ik ging op onderzoek uit in onder andere de Facebookgroep ‘Wereldvrouwen’, waar allemaal Nederlandse vrouwen in zitten van over de hele wereld.

De antwoorden geven een interessante inkijk in het leven in het buitenland en hoe we de verschillende fases na emigratie of tijdelijke uitzending doormaken. Natuurlijk is ook hier een belangrijke opmerking op zijn plaats: emigreren en wonen in het buitenland is een persoonlijk proces en iedereen ervaart deze periode in het buitenland anders. Er is dus geen ‘one fits all model’. Dat blijkt juist ook uit alle verschillende reacties. Ik zet de opvallendste zaken voor je op een rij, aangevuld met opmerkingen van Nederlandse vrouwen in het buitenland. Dit geeft het hele geheel een persoonlijk tintje.

Heb je het vorige blog met de beschrijving van de verschillende fases van de expatcurve niet gelezen? Dan raad ik je aan dat eerst te doen.

De expatcurve: ups and downs

Het zijn niet 6, maar 7, 8, 9 of meer fases

De expatcurve zoals beschreven in het vorige blog loopt tot en met fase 6, waarin de laatste fase de terugkeer naar Nederland is. Maar je kunt natuurlijk ook van het ene land naar het andere land verhuizen. Dat is geen remigratie, maar weer een nieuw avontuur. Je zou dit fase 7, fase 8 of zelfs nog meer kunnen noemen.

Steeds opnieuw beginnen met opgedane ervaring

Je hebt aan de ene kant al de ervaring van het wonen in het buitenland. Aan de andere kant begin je in een nieuw land wel weer opnieuw. Nieuwe taal, nieuwe cultuur en een nieuwe start.

Ingrid (verschillende landen) zegt hierover: Fase 7: verhuizen naar een ander land (niet remigreren, maar andere bestemming) Herhaling van alle fasen. Fase 8: enz enz. Ondertussen dit hele proces zo’n 12 keer doorgemaakt in 8 verschillende landen.
Die wittebroodsweken veranderen hierdoor wel. Elke keer is het een ander Proces. Ervaringen rijker, maar sociaal gezien wordt het lastiger. De vrienden die je achterlaat en nieuwe die je moet maken, waardoor je constant het gevoel hebt dat je mensen tekort doet.

Niet iedere keer opnieuw beginnen

Als je naar een ander land gaat doorloopt je de expatcurve niet altijd weer vanaf het begin.

Annemieke (VS) zegt: ik heb zelf alle fases meegemaakt, incl. nummer 6, en we zijn toen na 5 jaar weer teruggekeerd. Bij terugkomst (in VS) ben ik toen niet bij nummer 1 opnieuw begonnen, maar ergens rond nummer 3 en 4 begonnen.

Hoeveel fases zijn er eigenlijk?

Welke wittebroodsweken?

Dat de expatcurve een algemene omschrijving is die voor niet voor iedereen geldt, blijkt goed uit het verhaal van Vivian. Zij had als onderdeel van de uitzending geleerd over de expatcurve en verheugde zich op de wittebroodsweken. Maar die kwamen helemaal niet!

Vivian (Italië) Voordat wij voor eerste keer naar buitenland gingen verhuizen (Rome -2002) kreeg ik via werk van mijn man een expat-partner-training aangeboden. Daarin kwam ook deze curve aan bod.
Ik verheugde me al op de wittebroodsweken. Niks was minder waar…
We hadden enorm veel zin om te gaan. Geen gehaast, geplan en gestress meer met 2 kleine kinderen en allebei veel aan het werk. Ik kon niet wachten om rust en tijd thuis te hebben.
Nou dat viel tegen. Was ik ineens thuis met twee kleine kinderen (1 jaar en de andere 5 weken). Slaapritme van allebei totaal anders. En als ze allebei wakker waren dan waren alle winkels dicht (siësta). Nauwelijks de taal spreken, niemand kennen. Mijn dagelijks uitje was s avonds als manlief thuis kwam: naar de supermarkt!
Wat heb ik mezelf leren kennen in die tijd en wat maakt het jezelf sterker. We hebben na die eerste maanden het echt fijn gehad daar en de verhuizingen daarna waren zo easy. Elke keer als ik die curve weer voorbij zie komen dan moet ik weer aan ons begin in Italië denken. En dat het dus ook gewoon heel zwaar kan zijn.

Cultuurverschillen ook aanwezig bij landen die je (al) denkt te kennen.

Cultuurverschillen kunnen ook heel groot zijn bij landen die op het eerste gezicht erg op elkaar lijken. Denk bijvoorbeeld aan Nederland en Duitsland, België en Frankrijk. Allemaal Europese landen die we vaak al kennen van vakanties etc. Maar ook dan kun je echt cultuurverschillen ervaren, waar je juist verbaasder over bent omdat je het niet verwacht.

Ilse (Noorwegen) schrijft: Heeeeel herkenbaar! Ondanks dat je denkt dat er geen grote cultuur verschillen zijn… Er zijn er wel heeel veel kleine!

Dit herken ik zelf ook. Toen ik naar Frankrijk verhuisde dacht ik eerlijk gezegd ook dat het met de cultuurverschillen wel mee zou vallen. De taal zou wel een uitdaging worden, maar het land ‘kende’ ik al. Bovendien is het gewoon in Europa. Maar dat bleek toch tegen te vallen in die zin dat heel veel dingen echt anders gaan.

Eén voorbeeld dat ik hier goed vindt passen is bijvoorbeeld het feit de meeste ouders allebei fulltime werken. De kinderen gaan vaak voor en na school naar een opvang. De opvang is zeer goed geregeld en goedkoop, dus daar wordt veel gebruik van gemaakt. Dit heeft tot gevolg dat de ‘het na school bij elkaar spelen’ hier bijna niet voorkomt. Dit wordt nog eens verstrekt door het feit dat de meeste kinderen met de auto naar school worden gebracht en dus niet samen naar huis lopen. Een cultuurverschil wat voor mij en mijn dochter een grote impact heeft gehad. Het regelen van speelafspraken vraagt een andere aanpak.

Juist ook cultuurverschillen tussen landen die op elkaar lijken.

Duitsland

Annelies (Duitsland): toegegeven, ik had nooit van de expatcurve gehoord maar kan me er heel goed in vinden en herken alles maar dan de Duitse variant. Ben ook blij te (h)erkennen dat ik in fase 5 ben aangekomen en mijn eigen weg heb gevonden. Wat niet betekent dat ik mijn vaderland nooit mis, maar ik idealiseer het niet (meer).
Wat nooit echt zal wennen is de hiërarchie, vooral zakelijk. En nagesynchroniseerde films, al begrijp ik nu dat Duitsers het armoe vinden een film ‘te moeten lezen’. Verder is het onderling een veel warmer volk dan wij denken, maar voor elkaar, niet voor buitenstaanders. Ik denk dat integreren in een traditioneel immigratieland (US, Australië) vele malen makkelijker is. Echt ertussen komen doe je niet, ze accepteren me als die Holländerin maar zelf hebben ze over het algemeen geen ervaring met in een andere cultuur wonen. Dat vind ik lastig, maar doordat ik fase 5 ben; so be it. Verder vind ik Duitsland qua culinaire hoogstandjes en wijn (iig het Zuiden) erg onderschat en vind ik eten in NL echt niet meer zo lekker (behalve uit nostalgie)

De omgekeerde expatcurve

Hoe is het als je een land in het begin helemaal niet leuk vindt en het pas later gaat waarderen?

Als je zelf kunt kiezen waar je heen gaat in het buitenland is de kans groot dat je een land kiest wat je aanspreekt. De kans dat je met de wittebroodsweken begint is dan natuurlijk groot. Maar er zijn ook situaties kiest voor een land wat je helemaal niet aanspreekt. Bijvoorbeeld als je voor jou of je partners werk wordt uitgezonden. Of als je de liefde volgt naar een ander land.

Karien (UK) schrijft onder andere:
Zelf woon ik in de UK en heb die hele expat curve zo’n beetje omgekeerd meegemaakt: ik vond Engeland echt niks. Zo ouderwets, zo vies, zo stom… wittebroodsfase echt nooit gehad, ik ging met mijn vriend mee maar had nooit bedacht dat mijn buitenland Engeland zou worden.
Ondanks het ouderwetse (wat nu in mijn ogen wel meevalt, het is meer ‘anders’ dan ‘ouderwets’) en het ‘vieze’ is er ook een beetje af, (mensen hebben een grote belangstelling gekregen voor interior design en decorating in de laatste 20 jaar vanwege alle tv programmas erover, dus dat wordt langzamerhand beter) ben ik tegen wil en dank in toch helemaal ingeburgerd en langzamerhand heb ik de diepere verschillen ontdenkt, en die maken het hier nu fijner wonen dan in NL.

Ineke: De mensen die alles zelf moeten doen of zelf het land hebben gekozen hebben veel minder “last” van de bovenstaande problemen en kunnen ” het Nederlands zijn” van zich afzetten. Staan meer open. Terwijl een ander de Nederlandse normen en waarden wil handhaven en in een Nederlandse gemeenschap terecht komt.

Terug naar Nederland is écht moeilijk

Na een tijd in het buitenland gewoond te hebben en weer terugkeren naar Nederland is echt moeilijk.

Jij bent zelf veranderd en de mensen waar je naar terugkeert minder. Ze begrijpen je niet goed. Voor hen gaat alles op een normale manier verder, terwijl jij dat helemaal niet zo voelt. Je hebt te maken met een afscheid (van het land waar je vandaan komt) en tegelijkertijd weer een nieuw begin, wat ook het nodige van je vraagt.

Je denkt de Nederlandse cultuur al te kennen, maar in de tussenliggende periode is er veel veranderd. Dit ligt er natuurlijk ook aan hoe lang je bent weggeweest.

Katrien (UK) zegt: Al meer dan jaar terug en ik vind fase 6 momenteel nog de moeilijkste. Ik hoop dus binnenkort terug aan fase 1 te beginnen.

Ing (meerdere landen) zegt hierover: Heb alle stadia doorlopen aangezien we nogal eens de oceaan over zijn gegaan. USA-NL-USA-D-PL-USA Terugkeren naar NL vond ik het aller moeilijkste. Mistte Amerika verschrikkelijk en had echt omgekeerde heimwee.

Expatcurve
Terugkeren naar Nederland is écht moeilijk

Terugvallen horen erbij

Het is niet zo dat als je een fase eenmaal gehad hebt hij niet meer terug kan komen.

Annelies (Duitsland): met ook af en toe wel een terugval naar 4, geloof ik!
Annemieke (VS): Nu is het alweer dik 17 jaar geleden en bevind ik mij zeker voor het grootste deel in 5 met soms kleine terugval naar 4.

Heeft de expatcurve een houdbaarheidsdatum?

Veel mensen herkennen de fase van de expatcurve met name de eerste keer dat ze deze doormaken.

Flora (meerdere landen): Ben inmiddels 6 keer in een nieuw land gaan wonen en heb er 3 nieuwe talen bijgeleerd.
Ik vind je verhaal heel herkenbaar, vooral voor de eerste keer dat ik naar het buitenland verhuisde. Voor de verhuizingen daarna minder. Sinds iets meer dan een half jaar woon ik weer, voor de zesde keer, in een nieuw land, en merk vooral bij deze verhuizing dat ik dingen steeds minder vergelijk. Al helemaal niet met Nederland, maar ook niet meer met het vorige land waar ik woonde. Ik ben cultureel gezien niet meer wie ik 10 jaar geleden was, en heb van alle plekken waar ik heb gewoond die dingen mee genomen/behouden die ik leuk of fijn vind. Ik ben ook veel flexibeler geworden merk ik, en heb inmiddels zoveel scenario’s meegemaakt in sociale maar ook bureaucratische situaties dat ik me er ook niet meer zo over kan opwinden.
Vooral op positieve dingen focussen werkt, en de hele tijd mezelf bezig houden met wat me allemaal niet bevalt werkt niet. Wat wel altijd zo is: Vrienden maken kost altijd tijd, en me alleen voelen hoort erbij. Maar door overal wel mensen tegen gekomen te zijn die super de moeite waard zijn, heb ik het volle vertrouwen dat ik, ook bij een volgende verhuizing, mijn plekje weer zal vinden!

De expatcurve – niet voor iedereen hetzelfde wel herkenbaar

Zoals uit alle reacties wel blijkt is de expatcurve niet voor iedereen hetzelfde. Maar veel mensen herkennen zich in 1 of meerdere fases. Deze herkenning kan een steun zijn om te begrijpen in welke situatie je je bevindt en je helpen bij de uitdagingen die wonen in een ander land van je vraagt.

Herken jij je in de een van de fases van de expatcurve? Ik hoor het graag in een reactie. Wil jij tips over hoe je je snel thuis kunt voelen in het buitenland? Vraag dan het gratis ebook met 3 geheime tips op.

Please follow and like us:
error
Vorig bericht
Naar het buitenland – een onvergetelijke ervaring!
Volgend bericht
Dat overkomt mij niet! Of toch wel? Het verhaal van de kikker.

Gerelateerde berichten

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Fill out this field
Fill out this field
Geef een geldig e-mailadres op.
Je moet de voorwaarden accepteren voordat je het bericht kunt verzenden

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Menu